Czy Owady wyprą Schabowego?
Robaki odgrywają ważną rolę w ekosystemach na całym świecie i z czasem będą gościć na naszym stole. Owady, te małe stworzenia, które często budzą nasz niepokój lub fascynację, okazują się być nie tylko zdrowe, ale wręcz mogą stanowić prawdziwy skarbiec wartości odżywczych! Zawierają one wysokie poziomy białka, tłuszczów, witamin (szczególnie B12, która jest niezbędna dla prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego i krwiotwórczego.) oraz minerałów, w tym żelaza i cynku (które są kluczowe dla wielu funkcji biologicznych, w tym dla układu immunologicznego i produkcji energii.) Co więcej, są bogate w błonnik (wspiera zdrowie układu pokarmowego, przyczyniając się do prawidłowego trawienia i utrzymania zdrowej mikroflory jelitowej, niezbędne aminokwasy oraz kwasy tłuszczowe omega-3 i omega-6, a także przeciwutleniacze. To prawdziwa bomba odżywcza w miniaturowym wydaniu!
![Sirkkaleipä](https://www.opengarden.org.pl/wp-content/uploads/2024/05/Sirkkaleipa.jpg)
![Przepis oraz zdjęcie pochodzi z portalu o dobrym jedzeniu https://www.tasteatlas.com Przepis oraz zdjęcie pochodzi z portalu o dobrym jedzeniu https://www.tasteatlas.com](https://www.opengarden.org.pl/wp-content/uploads/2024/05/Zrzut-ekranu-2024-05-21-114958.png)
A jeśli myślisz, że to tylko ciekawostka z podręcznika do biologii, to zaskoczę Cię – spożywanie owadów może przyczynić się do walki z otyłością i jej powiązanymi chorobami, dzięki niskiej zawartości tłuszczów i węglowodanów. Niektóre badania sugerują nawet, że owady mogą mieć właściwości antyhipertensyjne, przeciwzapalne, przeciwbakteryjne i immunomodulujące, co może wspierać ogólną kondycję zdrowotną. Czyż to nie brzmi jak przepis na sukces w dziedzinie zdrowego żywienia? No cóż, może nie każdy jest gotowy, aby zastąpić swoje poranne płatki śniadaniowe chrupiącymi świerszczami, ale kto wie, jakie kulinarne rewolucje czekają nas w przyszłości?
W Unii Europejskiej, zgodnie z regulacjami dotyczącymi nowych żywności (Novel Food), dopuszczone zostały po wielu latach debat i badań cztery gatunki owadów. Do tej pory, Europejska Agencja Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) oraz Komisja Europejska zatwierdziły tylko cztery gatunki jako bezpieczne do spożycia. Do tej pionierskiej grupy należą: mącznik młynarek (Tenebrio molitor), szarańcza wędrowna (Locusta migratoria), świerszcz domowy (Acheta domesticus) oraz larwy chrząszcza mącznego (Alphitobius diaperinus).: mącznik młynarek (Tenebrio molitor), szarańcza wędrowna (Locusta migratoria), świerszcz domowy (Acheta domesticus) oraz larwy mniejszego mącznika (Alphitobius diaperinus).
![Prezentujemy Mącznika młynarka (Tenebrio molitor) w całej okazałości. Prezentujemy Mącznika młynarka (Tenebrio molitor) w całej okazałości.](https://www.opengarden.org.pl/wp-content/uploads/2024/05/macznik-mlynarek-Tenebrio-molitor.jpg)
Mączniki, czyli larwy chrząszczy mącznikowatych, stanowią ciekawy smakołyk dla wielu osób. Są bogate w białko i tłuszcze, a także łatwo dostępne, ponieważ można je hodować w warunkach domowych. Mączniki znane są ze swojego orzechowego smaku, co czyni je idealnym dodatkiem do różnego rodzaju potraw. Mogą być wykorzystywane w formie krojonych kawałków jako składnik sałatek, a także jako nadzienie do pierogów czy naleśników. Ich delikatny smak i chrupiąca konsystencja sprawiają, że z łatwością można je zaadaptować do różnych kulinarnych eksperymentów.
![Szarańcza wędrowna (Locusta migratoria) Szarańcza wędrowna (Locusta migratoria)](https://www.opengarden.org.pl/wp-content/uploads/2024/05/Locusta-migratoria2.jpg)
Szarańcza, choć często kojarzona z plagami i destrukcją upraw, może być także smacznym przysmakiem. Jej smak jest delikatny, a konsystencja miękka, co czyni ją odpowiednią do wielu dań. Szarańczę można smażyć, piec czy gotować, a także stosować jako składnik wypieków czy deserów. Warto podkreślić, że szarańcza zawiera również wiele cennych składników odżywczych, takich jak żelazo, magnez czy witaminy z grupy B.
Świerszcze to jedne z najbardziej popularnych owadów jadalnych na świecie. Mają charakterystyczny smak orzechowy, który przypomina smak orzeszków ziemnych. Można je spożywać na surowo, ale także jako dodatek do różnych potraw, takich jak zupy, sałatki czy omlety. Co więcej, świerszcze zawierają więcej białka niż wiele tradycyjnych źródeł mięsa, co sprawia, że są doskonałą opcją dla osób szukających nowych, zdrowych źródeł odżywczych.
Informacje o wartościach odżywczych
Wielkość porcji: 1 1/2 szklanki (30 g)
Ilość na porcję Kalorie150
Całkowita zawartość tłuszczu 6G
Tłuszcz nasycony 2.3G
Tłuszcze trans 0,05G
Cholesterol 50mg
Sód 100mg
Całkowita zawartość węglowodanów 6G
Błonnik pokarmowy 6G
Białko 18G
Witamina D0,22
Witamina b120, 86μg
Wapń38,5mg
Żelazo1.6mg
Potas273mg
![W rozporządzeniu UE mowa jest o larwach pleśniakowca lśniącego (Alphitobius diaperinus) W rozporządzeniu UE mowa jest o larwach pleśniakowca lśniącego (Alphitobius diaperinus)](https://www.opengarden.org.pl/wp-content/uploads/2024/05/Alphitobius-diaperinus4-1.jpg)
Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2023/58 z 5 stycznia 2023 r. zezwala na wprowadzenie na rynek larw Alphitobius diaperinus (pleśniakowca lśniącego) w postaci mrożonej, pasty, suszonej i sproszkowanej jako nowej żywności
Te gatunki mogą być sprzedawane w różnych formach, takich jak mrożone, liofilizowane, częściowo odtłuszczone lub w postaci proszku. Zainteresowanie owadami jako źródłem białka rośnie, ponieważ są one uważane za zrównoważoną alternatywę dla tradycyjnych źródeł białka, mając jednocześnie niższy wpływ na środowisko. Wprowadzenie owadów do diety europejskiej jest również częścią szerszej strategii “Od pola do stołu” (Farm to Fork), która ma na celu promowanie zrównoważonych praktyk żywieniowych i produkcyjnych w ramach Europejskiego Zielonego Ładu. Warto zauważyć, że wszystkie produkty zawierające owady muszą być odpowiednio oznakowane, aby konsumenci byli świadomi ich obecności w spożywanej żywności.
Produkty spożywcze z wykorzystaniem białka owadów są już dostępne na rynku. Na przykład, można znaleźć mąkę na bazie owadów, która może być używana do wypieku bułek, produkcji batonów czy krakersów. Sklepy internetowe oferują również przekąski z owadów, takie jak szarańcza wędrowna, mączniki i świerszcze, które mogą być dodawane do pizzy, makaronu lub sałatek.
Konsumpcja robaków jako alternatywnego źródła białka może mieć znaczący wpływ na poprawę ekosystemu globalnego. Hodowla robaków jest znacznie bardziej zrównoważona ekologicznie niż tradycyjne metody produkcji mięsa, ponieważ wymaga mniej wody, paszy i przestrzeni. Co więcej, emisje gazów cieplarnianych są znacznie niższe w porównaniu do hodowli bydła czy świń, co może przyczynić się do zmniejszenia globalnego ocieplenia. W kontekście walki z głodem na świecie, robaki mogą stanowić tanie i łatwe do wyhodowania źródło pożywienia, zwłaszcza w regionach dotkniętych niedożywieniem.
Posumujmy, produkcja białka z owadów przynosi wiele korzyści, zarówno środowiskowych, jak i gospodarczych. Oto kilka najważniejszych:
- Niski ślad węglowy: Owady wymagają znacznie mniej zasobów niż tradycyjne hodowle zwierząt, co przekłada się na mniejszą emisję gazów cieplarnianych.
- Efektywność: Owady są wyjątkowo efektywne w przekształcaniu paszy w białko, co oznacza, że mogą produkować więcej białka na jednostkę powierzchni niż hodowle bydła czy drobiu.
- Zmniejszenie zużycia wody: Hodowla owadów zużywa znacznie mniej wody w porównaniu do hodowli tradycyjnych zwierząt hodowlanych.
- Zrównoważone wykorzystanie zasobów: Owady mogą być karmione odpadami organicznymi, przyczyniając się do redukcji marnotrawstwa żywności i promując gospodarkę obiegu zamkniętego.
- Bezpieczeństwo żywnościowe: Białko owadów może stanowić alternatywne źródło białka dla rosnącej populacji świata, pomagając w walce z niedożywieniem.
- Wsparcie dla rolników: Hodowla owadów może być dodatkowym źródłem dochodu dla rolników, zwłaszcza w regionach, gdzie trudno o uprawę tradycyjnych roślin białkowych.
Te korzyści sprawiają, że produkcja białka owadów jest coraz częściej postrzegana jako ważny element przyszłego zrównoważonego systemu żywnościowego.
W Polsce, choć konsumpcja robaków nie jest jeszcze powszechna, obserwuje się rosnące zainteresowanie tym tematem, co może w przyszłości przyczynić się do rozwoju rynku produktów z robaków. Dodatkowo, świadomość ekologiczna społeczeństwa wzrasta, co może sprzyjać akceptacji robaków jako elementu diety.
W Europie Istnieją już restauracje, które wprowadzają do swojego menu dania z wykorzystaniem białka owadów. Wśród pięciu najlepszych światowych tego typu miejsc
Wśród 5 restauracji serwujących dania z owadów na całym świecie portal SilverCrist wymienił na 2 miejscu londyński Archipelag
W Warszawie otwarto restaurację o nazwie “Co To To Je”, która serwuje różnorodne dania przygotowane z owadów. Jest to pierwsza tego typu restauracja w Polsce, która cieszy się dużym zainteresowaniem. . W Europie trend ten zyskuje na popularności, choć nadal jest postrzegany jako dość luksusowy.
W Polsce istnieją organizacje, które zajmują się edukacją społeczeństwa na temat korzyści płynących ze spożywania produktów owadzich. Przykładem może być Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej, które informuje o wykorzystaniu owadów w produktach żywnościowych i paszach. Inna inicjatywa to projekt współpracy na rzecz optymalizacji produktów żywnościowych, który również może obejmować edukację na temat produktów owadzich
Spożycie robaków jest uznawane za bezpieczne w Unii Europejskiej od 2018 roku, gdzie zostały one zaklasyfikowane jako nowa żywność. Jednakże, jak w przypadku każdego rodzaju żywności, istnieją pewne zagrożenia, które należy wziąć pod uwagę. Należą do nich potencjalne alergie, ryzyko zarażenia się pasożytami oraz możliwość skażenia mikrobiologicznego na różnych etapach produkcji i dystrybucji. Dlatego ważne jest, aby produkty te pochodziły z kontrolowanych hodowli i były odpowiednio przetwarzane. Warto jednak pamiętać, że pomimo wielu zalet, spożycie owadów może nie być odpowiednie dla wszystkich, szczególnie dla osób z alergiami na skorupiaki lub roztocza, ponieważ owady mogą wywoływać podobne reakcje alergiczne. Warto konsultować wprowadzenie nowych składników diety z lekarzem.
Na zakończenie przepis z Meksyku.
Najważniejsze regulacje:
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2283 z dnia 25 listopada 2015 r. w sprawie nowej żywności,
Rozporządzenie Wykonawcze Komisji (UE) 2017/2470 z dnia 20 grudnia 2017 r. ustanawiające unijny wykaz nowej żywności zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2015/2283 w sprawie nowej żywności
Strategia UE pt. od pola do stołu na rzecz sprawiedliwego, zdrowego i przyjaznego dla środowiska systemu żywnościowego
Inne źródła (wybrane)
- https://european-union.europa.eu/priorities-and-actions/actions-topic/environment_pl
- https://www.europarl.europa.eu/factsheets/pl/sheet/71/polityka-ochrony-srodowiska-ogolne-zasady-i-podstawowe-ramy
- https://poznan.cdr.gov.pl/catalog/uploads/2014-UWARUNKOWANIA-PRODUKCJI-ROSLINNEJ-W-KONTEKSCIE-ZMIAN-KLIMATYCZNYCH.pdf
- https://holstein.pl/co-to-jest-europejski-zielony-lad-i-czy-bedziemy-musieli-jesc-robaki/
- https://legaartis.pl/blog/2023/02/06/polski-producent-bialka-z-robakow-dostanie-144-mln-zl-z-ministerstwa-rozwoju/
- https://foodfakty.pl/owady-w-unijnym-wykazie-nowej-zywnosci-nadchodzi-rewolucja-w-branzy-spozywczej
- https://deon.pl/po-godzinach/nauka-i-technologia/bulki-batony-i-krakersy-z-owadow-te-produkty-za-kilka-lat-moga-byc-szeroko-dostepne-w-ue,2415809
- https://foodfakty.pl/jadalne-owady-nauka-o-ocenie-nowej-zywnosci
- https://zdrowie.radiozet.pl/w-zdrowym-ciele/zdrowe-zywienie/produkty/owady-w-zywnosci-jak-poznac-ze-produkt-jest-na-bazie-owadow
- https://foodfakty.pl/produkty-spozywcze-na-bazie-owadow-projekt-popularyzacyjny
- https://bartoszpaz.com/obawy-kulturowe-estetyczne-i-sensoryczne-w-konsumpcji-owadow/
- https://deluxe.trojmiasto.pl/Szarancza-i-larwy-macznika-czyli-nowe-smaki-na-naszych-stolach-n66773.html
- https://www.tuolawa.pl/artykul/23634,jak-smakuja-i-pachna-prazone-owady-zjedlibyscie
- http://magazyn.elubin.pl/jak-smakuja-i-pachna-prazone-owady-studenci-z-upwr-badaja-jedzenie-przyszlosci1/
- https://www.silverkris.com/inspiration/food-drink/restaurants-best-insect-dishes/
- https://www.tasteatlas.com/insect-dishes
- https://www.tasteatlas.com/insect-dishes/restaurants
- https://www.ewadom.pl/jadalne-owady-w-polsce/
- https://businessinsider.com.pl/wiadomosci/brzydza-cie-owady-mozesz-je-jesc-i-nawet-nie-wiedziec-sprawdzaj-etykiety/gx44681
- https://legaartis.pl/blog/2024/03/29/ruszyla-produkcja-bialka-z-owadow-w-polsce-firma-chce-wejsc-na-gielde/
- https://www.topagrar.pl/articles/zywienie-swin/w-karkoszowie-powstala-fabryka-produkujaca-bialko-tluszcz-oraz-nawoz-pochodzenia-owadziego-2506839
- https://legaartis.pl/blog/2024/04/07/fabryka-w-polsce-robi-mieso-z-owadow-i-robakow-chce-rozszerzyc-swoja-dzialalnosc/
- HiProMine pozyskał 26,1 mln zł na budowę zakładu produkcyjnego
- Hipromine – Zrównoważone ekologiczne rozwiązania
- Wikipedia.